Category: Cambodia 2050

  • Cambodia2050 Ep48: កិច្ចប្រជុំអាស៊ានលើកទី ៤០ និង ៤១ នៅកម្ពុជា

    Cambodia2050 Ep48: កិច្ចប្រជុំអាស៊ានលើកទី ៤០ និង ៤១ នៅកម្ពុជា

    វាគ្មិន​៖ លោកស្រី ហ៊ឹម សុធារ័ត្ន សាស្រ្តាចារ្យនៃវិទ្យាស្ថានសិក្សាអន្តរជាតិ និង​គោលនយោបាយសាធារណៈ (IISPP)សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ (RUPP) សំណួរទី១: កាលពីថ្ងៃទី ១០ និងថ្ងៃទី ១៣ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២២ ពេលកន្លងទៅនេះ កម្ពុជាបានរៀបចំកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានលើកទី ៤០ និង ៤១ ប្រកបដោយជោគជ័យនិងកិត្យានុភាព តើលោកស្រីអាចជួយបកស្រាយបានដែរឬទេថាតើក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះ មានប្រទេសចំនួនប៉ុន្មានអញ្ជើញចូលរួមផងដែរ? នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលនេះ យើងទទួលបានការចូលរួមពីប្រទេសចំនួន ២៩ ដែលក្នុងនោះមាន ៨ ប្រទេសមកពីសមាជិកអាស៊ានរបស់យើងនិងក៏ដូចជាប្រទេសមហាអំណាច អំណាចកណ្តាល ក៏ដូចជាប្រធានឬក៏អនុប្រធាននៃអង្គការឬក៏ស្ថាប័នអន្តរជាតិនានាផងដែរ។ ចំពោះប្រទេសដែលជាសមាជិកអាស៊ានយល់ឃើញថាមានការចូលរួមតែ​ ៨ ប្រទេសប៉ុណ្ណោះ ដោយសារតែពុំមានវត្តមានរបស់តំណាងមិនមែននយោបាយរបស់មីយ៉ាន់ម៉ានោះទេ ដោយកម្ពុជាបានធ្វើលិខិតអញ្ជើញទៅឯកឧត្តមនាយឧត្តមសេនីយ៍  មីន អ៊ុងឡាំង ស្នើសុំឯកឧត្តមចាត់តំណាងមិនមែននយោបាយរបស់មីយ៉ាន់ម៉ាចូលរួមកិច្ចប្រជុំនេះ។ ប៉ុន្តែដោយសារហេតុផល មីយ៉ាន់ម៉ាយល់ឃើញថា នេះមិនមែនជាការស្មើភាពនៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាននោះទេ ដែលនេះផ្ទុយទៅនឹងធម្មនុញ្ញរបស់អាស៊ានផងដែរ។ ដូចនេះ គេមិនអាចចាត់តំណាងមិនមែននយោបាយចូលរួមនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលនេះទេ។ រីឯប្រទេសមហាអំណាច យើងឃើញមានវត្តមានរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីចិន អូស្ត្រាលី ជប៉ុន នូវែលហ្សេឡង់ កាណាដាក៏ដូចជាប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកលោកចូ បៃដិន និងសហភាពអឺរ៉ុបផងដែរ។ ហើយយើងក៏មាននូវវត្តមានរបស់លោកប្រធានាធិបតីរបស់ប្រទេសឥណ្ឌានិងតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ីលោក វ្ល៉ាឌីមៀរ […]

  • Cambodia2050 Ep47: កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងកម្ពុជានិងចិនក្រោមគោលនយោបាយគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់និងផ្លូវ

    Cambodia2050 Ep47: កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងកម្ពុជានិងចិនក្រោមគោលនយោបាយគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវ៉ាត់និងផ្លូវ

    គំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវនេះគឺផ្ដើមចេញពីប្រសាសន៍របស់លោក Xi Jingping កាលពីឆ្នាំ២០១៣ អំឡុងពេល លោកបានទៅបំពេញទស្សនកិច្ចហើយបានដាក់ចេញនូវគំនិតផ្ដួចផ្ដើមនេះ។ គំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវនេះគឺមានបញ្ញត្តិសំខាន់ពីរគឺខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវ។ ខ្សែក្រវាត់គឺជាការតភ្ជាប់រវាងចិនជាមួយបណ្ដាប្រទេសនានានៅលើពិភពលោកតាមរយៈផ្លូវគោកចំណែកឯផ្លូវគឺជាការតភ្ជាប់រវាងចិនជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសតាមរយៈផ្លូវសមុទ្រ។ សំណួរទី១: ជាដំបូង តើលោកបណ្ឌិតអាចបកស្រាយបានទេ ថាតើអ្វីទៅជា គំនិតផ្ដួចផ្ដើម ខ្សែក្រវ៉ាត់មួយ ផ្លូវមួយឬក៏យើងហៅថា Belt and Road Initiative ? គំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវនេះគឺផ្ដើមចេញពីប្រសាសន៍របស់លោក Xi Jingping កាលពីឆ្នាំ២០១៣ អំឡុងពេល លោកបានទៅបំពេញទស្សនកិច្ចហើយបានដាក់ចេញនូវគំនិតផ្ដួចផ្ដើមនេះ។  គំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវនេះគឺមានបញ្ញត្តិសំខាន់ពីរគឺខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវ។ ខ្សែក្រវាត់គឺជាការតភ្ជាប់រវាងចិនជាមួយបណ្ដាប្រទេសនានានៅលើពិភពលោកតាមរយៈផ្លូវគោកចំណែកឯផ្លូវគឺជាការតភ្ជាប់រវាងចិនជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសតាមរយៈផ្លូវសមុទ្រ។ សំណួរទី២: តើគោលនយោបាយមានគោលដៅយ៉ាងដូចម្តចដែរ? គំនិតផ្ដួចផ្ដើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវនេះផ្ដោតទៅលើចំណុចសំខាន់ចំនួនប្រាំចំណុច៖ ១. ចំណុចទីមួយគឺការតភ្ជាប់ខាងផ្នែកគោលនយោបាយនានា ជាការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមកគោរពអធិបតេយ្យភាព ឯករាជភាព បូរណភាព ដោយមិនជ្រៀតជ្រែកចូលកិច្ចការក្នុងរបស់ប្រទេសនីមួយៗ។  ហើយគំនិតផ្ដួចផ្ដើមនេះក៏ជាការរួមចំណែក កសាង និងពង្រឹងថែមទៀតនូវគោលនយោបាយខាងផ្នែកការទូតរបស់ប្រទេសចិនជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសនានាផងដែរ។ ២. ចំណុចទីពីរគឺជាការតភ្ជាប់ខាងផ្នែកហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរវាងចិនជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេស តាមរយៈជំនួយ ការផ្តល់កម្ចីផ្សេងៗ។ ជាក់ស្ដែងដូចយើងឃើញនៅក្នុងបណ្ដាប្រទេសទាំងអស់រួមមានទាំងកម្ពុជាផងដែរដែលកំពុងតែអភិវឌ្ឍផ្លូវថ្នល់ ស្ពាន តាមរយៈគំនិតផ្តួចផ្តើមខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវ។ ៣. ចំណុចទីបីគឺជាការតភ្ជាប់ខាងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុបានមានន័យថាប្រទេសនីមួយៗមានលទ្ធភាពទៅតាមគោលនយោបាយកម្ចីជាមួយនឹងរដ្ឋាភិបាលចិន។៤. ចំណុចទីបួនគឺទាក់ទងជាមួយនឹងការតភ្ជាប់ខាងផ្នែកពាណិជ្ជកម្ម។ ចិននិងបណ្ដាប្រទេសនានាខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីបង្កើតផលប្រយោជន៍ជូន ប្រជាពលរដ្ឋ រួមទាំងប្រជាពលរដ្ឋចិនជាមួយនឹងបណ្ដាប្រទេសផ្សេងៗទៀតនៅលើពិភពលោកតាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការទ្វេភាគីនិងពហុភាគី។ ជាក់ស្ដែងដូចជារវាងចិនជាមួយកម្ពុជាទៅលើកិច្ចព្រមព្រៀងទ្វេភាគីពាណិជ្ជកម្មរវាងចិននិងកម្ពុជា កិច្ចព្រមព្រៀងពហុភាគី […]

  • Cambodia2050 Ep46: ការប្រើប្រាស់ការច្នៃប្រឌិតសង្គម ដើម្បីអភិវឌ្ឍសង្គមជាតិ

    Cambodia2050 Ep46: ការប្រើប្រាស់ការច្នៃប្រឌិតសង្គម ដើម្បីអភិវឌ្ឍសង្គមជាតិ

    នវានុវត្តន៍សង្គមឬ Social innovation គឺជាការគិតគូរដើម្បីរកដំណោះស្រាយឆ្លើយតបទៅនឹងបញ្ហាក៏ដូចជាតម្រូវការរបស់សង្គម។ រាល់នវានុវត្តន៍ទាំងអស់ ទាំងនវានុវត្តន៍បច្ចេកវិទ្យាគឺដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់សង្គម ឬក៏ដោះស្រាយបញ្ហារបស់សង្គម។ ដូចនេះ នវានុវត្តន៍សង្គមសង្កត់ធ្ងន់ថា​ តើយើងអាចផលិត ផលិតផលអ្វីមួយ សេវាកម្មណាមួយ ឬដំណោះស្រាយណាមួយ ដែលទាក់ទងទៅនឹងកំណែទម្រង់ស្ថាប័នឬដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាសង្គម។ សំណួរទី១៖ ជាដំបូង តើ​លោកបណ្ឌិតអាចបកស្រាយបានដែរឬទេ តើអ្វីទៅជាការច្នៃប្រឌិតសង្គមដើម្បីអភិវឌ្ឍសង្គមជាតិ? នវានុវត្តន៍សង្គមឬ Social innovation គឺជាការគិតគូរដើម្បីរកដំណោះស្រាយឆ្លើយតបទៅនឹងបញ្ហាក៏ដូចជាតម្រូវការរបស់សង្គម។ រាល់នវានុវត្តន៍ទាំងអស់ ទាំងនវានុវត្តន៍បច្ចេកវិទ្យាគឺដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់សង្គម ឬក៏ដោះស្រាយបញ្ហារបស់សង្គម។ ដូចនេះ នវានុវត្តន៍សង្គមសង្កត់ធ្ងន់ថា​ តើយើងអាចផលិត ផលិតផលអ្វីមួយ សេវាកម្មណាមួយ ឬដំណោះស្រាយណាមួយ ដែលទាក់ទងទៅនឹងកំណែទម្រង់ស្ថាប័នឬដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាសង្គម។ សំណួរទី២៖ ដូចគ្នានេះដែរ តើលោកបណ្ឌិតអាចជួយផ្តល់ជាឧទាហរណ៍បន្ថែមទៀតដើម្បីឲ្យប្រិយមិត្តកាន់តែជ្រាបច្បាស់ថា តើអ្វីទៅជានវានុវត្តន៍សង្គម? នវានុវត្តន៍សង្គមមានឧទាហរណ៍ច្រើនក្នុងសង្គម។ ឧទាហរណ៍ យុទ្ធនាការប្រឆាំងនឹងជំងឺកូវីដត្រូវមានការគិតគូរថ្មីដោយវាជា​បញ្ហាថ្មី។ ដូចនេះ វាទាក់ទងទៅនឹងការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថសង្គម៖ ទីមួយ៖ មានការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថសង្គមក្នុងការពាក់ម៉ាស់ ទីពីរ៖ រកដំណោះស្រាយទាក់ទងទៅនឹងធ្វើម៉េចកុំឲ្យមនុស្សជួបគ្នាច្រើន ដូចនេះ ដំណោះស្រាយគឺតាមប្រព័ន្ធឌីជីថលដូចជាយើងមានប្រើ smart phone ដើម្បីទាក់ទងគ្នា ទិញអីវ៉ាន់ ម្លូបចំណីអាហារ តាមប្រព័ន្ធ APP ផ្សេងៗដើម្បីធ្វើម៉េចឲ្យមនុស្សហ្នឹងគឺគាត់អត់ជួបគ្នាទេ។ មុនសម័យកូវីដ […]

  • Cambodia2050 Ep45: គោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលកម្ពុជា

    Cambodia2050 Ep45: គោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលកម្ពុជា

    រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឌីជីថលគឺការរៀបចំអភិបាលកិច្ចមួយទៅលើការកែលំអរ ទៅលើការលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពនៅក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈតាមរយៈការធ្វើបដិវត្តកម្មឌីជីថលនៅក្នុងក្រសួងស្ថាប័ន។ ហើយការធ្វើបដិរត្តកម្មឌីជីថលនេះគឺទាំងជួរមុខនិងជួរក្រោយ។ ពេលដែលយើងនិយាយដល់ការផ្ដល់សេវាសាធារណៈជូនដល់ប្រជាពលរដ្ឋ គឺប្រជាពលរដ្ឋគាត់មកសូមសេវានៅជួរមុខប៉ុន្តែនៅពីក្រោយខ្នង ការផ្តល់សេវាហ្នឹងក៏មានដំណើការដើម្បីជំរុញសេវាសាធារណៈដំណើរការតាមប្រព័ន្ធឌីជីថលដែរ។ នៅក្នុងប្រព័ន្ធឌីជីថលនេះ មានទាំងការផ្ដល់សេវាជាសាធារណៈ ទាំងការផ្សារភ្ជាប់ប្រជាជនទៅនឹងការធ្វើការសម្រេចចិត្តនានារបស់រដ្ឋាភិបាល។ ១. អ្វីទៅជារដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ហើយតើមូលហេតុអ្វី បានជារាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបង្កើតឡើងនូវគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឌីជីថល​ ២០២២-២០៣៥​ នេះឡើង ? ពាក់ព័ន្ធទៅដល់សំនួរលោកស្រី ថាតើអ្វីទៅជារដ្ឋាភិបាលឌីជីថល? ខ្ញុំសូមជម្រាបជូន រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឌីជីថលគឺការរៀបចំអភិបាលកិច្ចមួយទៅលើការកែលំអរ ទៅលើការលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពនៅក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈតាមរយៈការធ្វើបដិវត្តកម្មឌីជីថលនៅក្នុងក្រសួងស្ថាប័ន។ ហើយការធ្វើបដិរត្តកម្មឌីជីថលនេះគឺទាំងជួរមុខនិងជួរក្រោយ។ ពេលដែលយើងនិយាយដល់ការផ្ដល់សេវាសាធារណៈជូនដល់ប្រជាពលរដ្ឋ គឺប្រជាពលរដ្ឋគាត់មកសូមសេវានៅជួរមុខប៉ុន្តែនៅពីក្រោយខ្នង ការផ្តល់សេវាហ្នឹងក៏មានដំណើការដើម្បីជំរុញសេវាសាធារណៈដំណើរការតាមប្រព័ន្ធឌីជីថលដែរ។ នៅក្នុងប្រព័ន្ធឌីជីថលនេះ មានទាំងការផ្ដល់សេវាជាសាធារណៈ ទាំងការផ្សារភ្ជាប់ប្រជាជនទៅនឹងការធ្វើការសម្រេចចិត្តនានារបស់រដ្ឋាភិបាល។ ជួនកាលទៀត យើងទទួលមតិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទៅលើរឿងអ្វីមួយ ដែលយើងមានការបើកចំហឬ ពេលខ្លះទៀតយើងនិយាយពីការប្រើប្រាស់ទិន្នន័យដើម្បីធ្វើការសម្រេចចិត្ត​​ឬក៏ធ្វើគោលនយោបាយដើម្បីបម្រើពលរដ្ឋ ព្រោះពេលណាយើងមានការផ្ដល់សេវាជាសាធារណៈឬក៏អី្វផ្សេងៗទៅជាប្រព័ន្ធ វាធ្វើមានទិន្នន័យ។ តាមរយៈទិន្នន័យហ្នឹង រដ្ឋាភិបាលអាចធ្វើការវិភាគ ដឹងទុកបាននូវតម្រូវការពិតប្រាកដរបស់ប្រជាពលរដ្ឋដើម្បីផ្ដល់ជាសេវាជូនប្រជាពលរដ្ឋ។ ការជំរុញការអភិវឌ្ឍឌីជីថលនឹងនាំឲ្យមានការចូលរួមច្រើនពីប្រជាពលរដ្ឋក្នុងការសម្រេចចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាល លើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈ តម្លាភាព ក៏ដូចជាកាត់បន្ថយពេលវេលា ការចំណាយផ្សេងៗរបស់ប្រជាជននៅក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាយើង។ ហើយមួយទៀតគឺនៅលើពិភពលោក មិនត្រឹមតែកម្ពុជាយើងទេ ក៏ដូចជាក្នុងតំបន់រដ្ឋាភិបាកជាច្រើនបានដាក់របៀបវារៈកំណែទម្រង់នៅក្នុងរដ្ឋាភិបាលតាមការអភិវឌ្ឍឬក៏ការកសាងសង់រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល។ ដូចនេះ ផលបច្ច័យវិជ្ជមាននៃការចាប់យកវិស័យឌីជីថល ឬក៏រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល នឹងបានផ្តល់ដល់សេដ្ឋកិច្ច ប្រជាពលរដ្ឋ សិស្ស និស្សិត និងមនុស្សគ្រប់រូប។ បើយើងមើលមក ថាតើហេតុអ្វីបានជាយើងមានតម្រូវការក្នុងការដាក់ចេញនូវគោលនយោបាយរដ្ឋាភិបាលឌីជីថលនេះ? […]

  • Cambodia2050 Ep44: វិស័យលំហរអ៊ីនធើណិតនៅកម្ពុជា

    Cambodia2050 Ep44: វិស័យលំហរអ៊ីនធើណិតនៅកម្ពុជា

    ចំពោះអ៊ឺនធឺណិតនេះប្រទេសឬរដ្ឋភិបាលឬក្រុមហ៊ុនឯកជនឲ្យនិយមន័យខុសៗគ្នាក៏ដោយ ខ្ញុំសុំឲ្យនិយមន័យខ្លីហើយងាយស្រួលយល់គឺអ៊ឺនធឺណិតគឺសំដៅទៅលើបណ្តាញកុំព្យូទ័រឬក៏ ឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកឌីជីថលទាំងឡាយណាដែលតភ្ជាប់គ្នា ជាបណ្តាញតាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ិនធឺណេតលើសកលលោកហើយបណ្តាញទៅតាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ិនធឺណេតនេះគឺវាដើរតួនាទីជាការបញ្ចូន និង ទទួលនូវសារ ក៏ដូចជាការទំនាក់ទំនគ្នាទៅវិញទៅមកនៅលើសកលលោក។ សូមស្វាគមន៍មកកាន់កម្មវិធីកម្ពុជា២០៥០ឬ Cambodia 2050 ថ្ងៃនេះផងដែរយើងខ្ញុំក៏ទទួលបាននូវប្រធានបទថ្មីមួយស្ដីអំពីវិស័យលំហអ៊ីនធឺណិតនៅកម្ពុជាហើយក៏យើងទទួលបានវាគ្មិនកិត្តិយសគឺលោកបោង ចាន់សំម្បត្តិ អនុប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល ដោយបរិយាប័ន្ននៃវិទ្យាស្ថានចក្ខុវិស័យអាស៊ី និង ជាសាស្ត្រាចារ្យនៃវិទ្យាស្ថានភាសាបរទេស IFL សូមជម្រាបសួរលោកសំម្បត្តិ បាទសូមជំរាបសួរលោកស្រីវត្តីអរគុណសម្រាប់ឱកាសក្នុងការផ្តល់កិច្ចសម្ភាស។ តើអ្វីទៅជាលំហនៃអ៊ីនធឺណេត? បាទអរគុណចំពោះសំណួរ​ ជាកិច្ចចាប់ផ្ដើម ដើម្បីឲ្យយល់អំពីលំហអ៊ឺនធឺណេតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ យើងត្រូវឱ្យនិយមន័យថាអ្វីទៅជា លំហអ៊ីនធឺណេត? ចំពោះអ៊ឺនធឺណេតនេះ ប្រទេសឬរដ្ឋភិបាលឬក្រុមហ៊ុនឯកជនឲ្យនិយមន័យខុសៗគ្នាក៏ដោយ ខ្ញុំសុំឲ្យនិយមន័យខ្លីហើយងាយស្រួលយល់គឺអ៊ឺនធឺណេតគឺសំដៅទៅលើបណ្តាញកុំព្យូទ័រឬក៏ ឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិកឌីជីថលទាំងឡាយណាដែលតភ្ជាប់គ្នា ជាបណ្តាញតាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ិនធឺណេតលើសកលលោកហើយបណ្តាញទៅតាមរយៈប្រព័ន្ធអ៊ិនធឺណេតនេះគឺវាដើរតួនាទីជាការបញ្ចូន និង ទទួលនូវសារ ក៏ដូចជាការទំនាក់ទំនគ្នាទៅវិញទៅមកនៅលើសកលលោក។ តើលំហអ៊ីនធឺណេតនេះដើរតួនាទីយ៉ាងដូចម្ដេចខ្លះនៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចបែបទំនើប ? ប្រសិនបើយើងមើលទៅលើ សេដ្ឋកិច្ចសម័យទំនើប យើងត្រូវមើលសិនថាតើបរិបទសកលលោករបស់យើងដើរដល់កន្លែងណា? ចំពោះការយល់ឃើញរបស់ខ្ញុំ ខ្ញុំឃើញថាសព្វថ្ងៃគឺយើងដើរដល់សម័យសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលដែលសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលនេះគឺមានធាតុផ្សំច្រើន មានដូចជាបញ្ហាពាណិជ្ជកម្មអនឡាញឬក៏យើងស្គាល់វាថា(e-commerce) ដែលយើងទិញទំនិញតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណេតដែលយើងប្រើប្រាស់ការធ្វើប្រតិបត្តិការហិរញ្ញវត្ថុឬក៏ធនាគារ ទាំងឡាយណាតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណេតជា ជាងការទៅដោយផ្ទាល់។ ដោយសារតែសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលគឺជា ម៉ាស៊ីនឬជាកាតាលីករជំរុញឲ្យមានកំណើនសេដ្ឋកិច្ចថ្មីរបស់ពិភពលោក ខ្ញុំជឿថា លំហអ៊ីនធឺណេត​គឺបាន ដើរតួនាទីសំខាន់ណាស់ក្នុងការជំរុញឲ្យសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថលលូតលាស់ជាលទ្ធផលជំរុញឲ្យសកលោកក៏ដូចជាសេដ្ឋកិច្ចប្រទេសនីមួយៗនឹងបន្តលូតលាស់ទៅមុខទៀត។ ខណៈពេលដែលយើងកំពុងតែជួបប្រទះនូវវិបត្តិគ្រោះ ដូចជាការគំរាមកំហែងជាច្រើននៅលើសកលលោក មានបញ្ហាបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុ បញ្ហាឆ្លងជំងឺកូវីដដប់ប្រាំបួនដែលនៅតែបន្តនៅក្នុងប្រទេសមួយចំនួន បញ្ហាវិបត្តិអសន្តិសុខស្បៀងអាហារក៏ដូចជាបញ្ហាការឡើងថ្លៃនៃទំនិញ បញ្ហាឡើងថ្លៃថាមពលនៅលើពិភពលោក។ […]

  • Cambodia2050 Ep43: ភាពតានតឹងក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក ក្រោមការប្រកួតប្រជែងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្រទេសចិន

    Cambodia2050 Ep43: ភាពតានតឹងក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក ក្រោមការប្រកួតប្រជែងរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងប្រទេសចិន

    ក្រោយដំណើរទស្សនៈកិច្ចរបស់លោកស្រី ណានស៊ី ភេឡូស៊ី (Nancy Pelosi) ក្នុងនាមជាប្រធានសភាសហរដ្ឋអាមេរិកទៅកាន់កោះតៃវ៉ាន់ យើងឃើញថា ភាពតានតឹងនៅតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិកបានឈានទៅដល់កម្រិតធ្ងន់ធ្ងរមួយទៀតសម្រាប់បណ្តាប្រទេសនៅតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍នេះ កញ្ញា គង់ រតនធីតា

  • Cambodia2050 Ep42: ស្ថានភាពនៃវិបត្តិនៅប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ឈានចូលទៅចុងឆ្នាំនៃអាណត្តិកម្ពុជាជាប្រធានអាស៊ាន

    Cambodia2050 Ep42: ស្ថានភាពនៃវិបត្តិនៅប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ឈានចូលទៅចុងឆ្នាំនៃអាណត្តិកម្ពុជាជាប្រធានអាស៊ាន

    ក្រោយការបញ្ចប់ទៅដោយជោគជ័យនៃកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការប្រទេសអាស៊ាននាដើមខែកក្កដា យើងឃើញថាស្ថានភាពនៅមីយ៉ាន់ម៉ានៅតែមានភាពតានតឹង ដោយមិនរំពឹងថានឹងធូរស្បើយនាពេលឆាប់ៗនោះទេ។ ដោយការខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសកម្ម ពីកម្ពុជាជាប្រធានអាស៊ានឆ្នាំនោះ ក្នុងការពន្លឿនការអនុវត្តឱ្យបាននូវចំណុចឯកច្ឆន្ទទាំង៥របស់អាស៊ាន ជាពិសេសក្រោយដំណើរទស្សនកិច្ចទាំងពីរលើក។

  • Cambodia2050 Ep41: សន្តិសុខស្បៀងនៅលើពិភពលោក និងផលបច្ច័យមកលើប្រទេសកម្ពុជា

    Cambodia2050 Ep41: សន្តិសុខស្បៀងនៅលើពិភពលោក និងផលបច្ច័យមកលើប្រទេសកម្ពុជា

    នៅក្នុងបរិបទនៃជំងឺកូវីដ១៩ និងសង្គ្រាមរវាងប្រទេសរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន យើងឃើញថាពិភពលោកបានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងវិបត្តិសន្តិសុខស្បៀងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ បញ្ហានេះមិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខស្បៀងពិភពលោកទាំងមូលនោះទេ ប៉ុន្តែជាពិសេសគឺប្រទេសកម្ពុជាយើងផ្ទាល់ ដែលពឹងផ្អែកយ៉ាងខ្លាំងទៅលើវិស័យកសិកម្មសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក និងបម្រើសេដ្ឋកិច្ចជាតិ ។ ក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍នេះ លោកបណ្ឌិត ឆេង គឹមឡុង បានរៀបរាប់អំពីស្ថានភាពវិបត្តិស្បៀងពិភពលោកក្រោមបរិបទនៃសង្គ្រាមរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន ព្រមទាំងផលបច្ច័យ និងការត្រៀមខ្លួនរបស់ប្រទេសកម្ពុជាទៅលើបញ្ហាវិបត្តិស្បៀងពិភពលោកឈានចូលទៅឆ្នាំ២០២៣។

  • Cambodia2050 Ep40: លទ្ធផលនៃកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាស៊ានលើកទី១៦

    Cambodia2050 Ep40: លទ្ធផលនៃកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិអាស៊ានលើកទី១៦

    មុននឹងយើងចូលទៅឆ្លើយនឹងសំណួរនេះខ្ញុំសូមរំឭកឡើងវិញបន្តិចអំពីរឿងរ៉ាវមួយចំនួនពាក់ព័ន្ធទៅនឹងកម្ពុជាហើយនិងការធ្វើជាប្រធានអាស៊ាននៅក្នុងឆ្នាំនេះ។ នៅ២០២២នេះ គឺជាឆ្នាំពិសេសសម្រាប់កម្ពុជា ដោយហេតុថា យើងកំពុងតែធ្វើជាប្រធានប្តូរវេនរបស់សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (Association of Southeast Asian Nations) ឬក៏​យើងហៅកាត់ថាអាស៊ានហ្នឹង។ ការធ្វើជាប្រធានអាស៊ាននេះគឺគេធ្វើឡើងប្ដូរវេនគ្នារវាងរដ្ឋជាសមាជិកទាំង១០

  • Cambodia2050 Ep39: តើការវិវឌ្ឍន៍សង្រ្គាមរវាងរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន និងឈានទៅរកវិបត្ដិជាសលកយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដែរឬទេ?

    Cambodia2050 Ep39: តើការវិវឌ្ឍន៍សង្រ្គាមរវាងរុស្ស៊ី និងអ៊ុយក្រែន និងឈានទៅរកវិបត្ដិជាសលកយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដែរឬទេ?

    ចំពោះបញ្ហារុស្ស៊ី និង អ៊ុយក្រែន បើគិតមកទល់ថ្ងៃនេះ គឺមានរយៈពេលជិតពីរខែមកហើយ ដែលកំពុងបន្តកើតមានរហូតមកទល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ហើយបើយើងគិតពីគោលបំណង ឬក៏ដើមហេតុនៃវិបត្តិ ឬក៏សង្គ្រាម ការឈ្លានពាននេះគឺដោយសារតែមានការប្រើប្រាស់នយោបាយ ឬក៏ការកំណត់និយមន័យផ្សេងៗគ្នា