ម៉ានីល ៖ ប្រមុខការពារជាតិហ្វីលីពីន បានព្រមានកាលពីថ្ងៃ ចន្ទ ថា ចិនអាចចាត់ទុកការកាត់បន្ថយសមយុទ្ធយោធារួមគ្នារវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងកូរ៉េខាងត្បូង ជាឱកាសមួយ ដើម្បីពង្រឹងឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួននៅក្នុងតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ បើតាម Aljazeera, រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិហ្វីលីពីន លោក Gilberto Teodoro បាននិយាយនៅខាងក្រៅវេទិកាកិច្ចសន្ទនាការពារជាតិទីក្រុងសេអ៊ូល ថា ចិនមានសមត្ថភាពរហ័សរហួន ក្នុងការទាញយកប្រយោជន៍ពីភាពចន្លោះប្រហោងនានា ដែលកើតឡើងនៅក្នុងបរិបទសន្តិសុខតំបន់។ លោក Teodoro អះអាងថា ប្រសិនបើយើងនិយាយអំពីតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិកទាំងមូល នោះវាអាចជាសញ្ញានៃឱកាសមួយសម្រាប់ប្រទេសចិន ក្នុងការពង្រឹងឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួនឡើងវិញ។ ប៉ុន្តែលោក Teodoro សង្កត់ធ្ងន់ថា ទីក្រុងម៉ានីលទទួលបានការធានាច្បាស់លាស់ពីទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនថា គ្មានសញ្ញាណាមួយបង្ហាញថា ការផ្លាស់ប្តូរនៅកូរ៉េខាងត្បូង នឹងប៉ះពាល់ដល់ការប្តេជ្ញាចិត្ត ក្រោមសន្ធិសញ្ញាការពារជាតិទៅវិញទៅមក រវាងសហរដ្ឋអាមេរិក-ហ្វីលីពីននោះទេ។ ការព្រមានរបស់ហ្វីលីពីន កើតឡើងបន្ទាប់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងកូរ៉េខាងត្បូងបានកាត់បន្ថយរយៈពេល និងទំហំសមយុទ្ធយោធារួមគ្នាប្រចាំឆ្នាំ Ulchi Freedom Shield កាលពីខែមុន។ ល្បែងសង្គ្រាមនេះ បានបញ្ចប់មុនកាលវិភាគដើមចំនួន ៦ថ្ងៃ ក្រោយលោកប្រធានាធិបតី Donald Trump បញ្ជាឱ្យកាត់បន្ថយទំហំសមយុទ្ធយ៉ាងច្រើន៕ ប្រភព ៖ Aljazeera ប្រែសម្រួល…

ព្យុងយ៉ាង ៖ កូរ៉េខាងជើង និង រុស្ស៊ី ប្រកាសបើកសម្ពោធជាផ្លូវការនូវផ្លូវស្ពានឆ្លងកាត់ព្រំដែនគោកដំបូងបង្អស់របស់ប្រទេសទាំងពីរ ដើម្បីជានិមិត្តរូបនៃការរឹតបន្តឹង និងពង្រីកចំណងមិត្តភាពកាន់តែស៊ីជម្រៅ។ បើតាម Modern diplomacy, ការបើកដំណើរការស្ពាននេះ នឹងដើរតួយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជំរុញវិស័យពាណិជ្ជកម្ម ទេសចរណ៍ និងភស្តុភារកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ យ៉ាងណាមិញ អ្នកវិភាគអន្តរជាតិមួយចំនួនយល់ថា ស្ពាននេះអាចជាច្រកផ្លូវថ្មីមួយទៀត សម្រាប់សម្រួលដល់ការដឹកជញ្ជូនសម្ភារៈយោធា និងកងទ័ព ក្នុងភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្ររបស់រុស្ស៊ី-កូរ៉េខាងជើងផងដែរ។ តាម The Moscow Times, ពិធីកាត់ខ្សែបូរដាក់ដំណើរការស្ពាននេះ ធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា តាមរយៈវីដេអូអនឡាញ ដែលដឹកនាំដោយនាយករដ្ឋមន្ត្រីរុស្ស៊ី លោក Mikhail Mishustin និងសមភាគីកូរ៉េខាងជើង លោក Pak Thae Song។ ស្ពានផ្លូវគោកនេះ មានប្រវែងប្រមាណ ១ គីឡូម៉ែត្រ ដោយសាងសង់ឆ្លងកាត់ ទន្លេ Tumen ដែលជាខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនធម្មជាតិរវាងប្រទេសទាំងពីរ ស្ថិតនៅក្បែរស្ពានមិត្តភាព ឬស្ពានផ្លូវដែកតែមួយគត់ដែលសាងសង់តាំងពីឆ្នាំ១៩៥៩។ គម្រោងនេះចំណាយថវិកាអស់ប្រហែល ១០៤ លានដុល្លារ ដោយចាប់ផ្តើមសាងសង់តាំងពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២៥មកម៉្លេះ នៅក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងលោកប្រធានាធិបតី ពូទីន…

ប៉ារីស ៖ ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក Emmanuel Macron កាលពីថ្ងៃចន្ទ បានប្រកាសអំពាវនាវឱ្យប្រធានគណៈកម្មការអឺរ៉ុបហាមឃាត់ការប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមសម្រាប់កុមារអាយុក្រោម ១៥ ឆ្នាំ។ យោងតាមលិខិតមួយ ដែលទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន AFP បានឃើញ, ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក Emmanuel Macron បានស្នើទៅកាន់លោកស្រី Ursula von der Leyen ប្រធានគណៈកម្មការអឺរ៉ុប ឱ្យរៀបចំសេចក្តីព្រាងច្បាប់របស់សហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីហាមឃាត់កុមារដែលមានអាយុក្រោម ១៥ ឆ្នាំមិនឱ្យប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គម ក្នុងគោលបំណង ការពារកុមារទាំងអស់នៅក្នុងសហភាពមួយនេះ។ យ៉ាងណាមិញ សំណើរបស់ទីក្រុងប៉ារីសក្នុងការហាមឃាត់កុមារអាយុក្រោម ១៥ ឆ្នាំមិនឱ្យប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គម ត្រូវបានក្រុមប្រឹក្សាធម្មនុញ្ញរបស់បារាំងច្រានចោល កាលពីខែសីហា។ ប៉ុន្តែ លោក Macron បានបញ្ជាក់ឡើងវិញអំពីក្តីសង្ឃឹមដែលថា នឹងស្វែងរកដំណោះស្រាយ នៅប៉ុន្មានខែខាងមុខនេះ តាមរយៈច្បាប់ដែលត្រូវកែសម្រួល នៅកម្រិតជាតិ ស្របទៅនឹងច្បាប់របស់សហភាពអឺរ៉ុប និងរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់យើង។ នៅក្នុងលិខិតមួយដែលផ្ញើទៅកាន់លោកស្រី von der Leyen ចុះថ្ងៃទី ២៩ ខែសីហា លោក Emmanuel…

ឡាហាវ៉ាន ៖ ប្រទេសគុយបា កាលពីថ្ងៃចន្ទ បានប្រកាសថ្កោលទោសការខូចខាតសេដ្ឋកិច្ចកម្រិតខ្ពស់បំផុត ដែលបណ្តាលមកពីការដាក់ទណ្ឌកម្ម របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ពោលគឺខាតបង់ចំនួនជាង៨ពាន់លានដុល្លារ។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់រដ្ឋាភិបាល, ការដាក់ទណ្ឌកម្មរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកលើប្រទេសគុយបា ដែលបង្កការខាតបង់បំបែកកំណត់ត្រាថ្មីនេះ គឺបានធ្វើឡើង ចាប់ពីខែមីនា ឆ្នាំមុន រហូតដល់ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំនេះ។ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស លោក Bruno Rodriguez បានមានប្រសាសន៍ថា ការខូចខាតដែលបានបញ្ជាក់នៅក្នុងរបាយការណ៍នេះ គឺលើសពីកម្រិតខ្ពស់បំផុតនៃឆ្នាំមុនចំនួន ៧ ភាគរយ។ លោកបានបន្ថែមថា តួលេខនេះ មិនរាប់បញ្ចូលការខូចខាតដែលបណ្តាលមកពីការរាំងខ្ទប់ផ្នែកថាមពល ដែលទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបានដាក់ចេញកាលពីខែមករា ឬ ការខូចខាតពីទណ្ឌកម្មបន្ទាប់បន្សំ ដែលបានដាក់លើស្ថាប័ននានារបស់គុយបា កាលពីខែឧសភានោះទេ។ លោក Rodriguez បាននិយាយថា «ការរាំងខ្ទប់នេះមិនមែនជាការដាក់ទណ្ឌកម្មលើរដ្ឋាភិបាលនោះទេ ប៉ុន្តែ ជាការដាក់ទណ្ឌកម្មលើជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជន ក្នុងគ្រប់ទិដ្ឋភាពទាំងអស់»។ ទីក្រុងឡាហាវ៉ាន បានចោទប្រកាន់ថា វិបត្តិដែលកំពុងកើតឡើងនេះ បណ្តាលមកពីវិធានការដាក់ទណ្ឌកម្មជាច្រើនរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ខណៈដែលទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនចាត់ទុកថា ការលំបាកទាំងនោះបណ្តាលមកពីការគ្រប់គ្រងផ្ទៃក្នុងមិនល្អ។ ស្ថានភាពរស់នៅលើប្រទេសជាកោះមួយនេះមានភាពលំបាកខ្លាំង ដោយប្រជាពលរដ្ឋត្រូវប្រឈមមុខនឹងការដាច់ចរន្តអគ្គិសនីជាប្រចាំ និងការខ្វះខាតស្បៀងអាហារ ព្រមទាំង ប្រេងឥន្ធនៈរ៉ាំរ៉ៃជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ ប្រទេសគុយបាបានស្ថិតនៅក្រោមការដាក់ទណ្ឌកម្មពាណិជ្ជកម្មរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក តាំងពីឆ្នាំ ១៩៦២ មកម្ល៉េះ ហើយលោកប្រធានាធិបតី Donald Trump បានបង្កើនសម្ពាធបន្ថែមទៀតលើវិធានការដែលមានតាំងពីច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយនេះ ចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំ២០២៦មក៕ ប្រភព ៖ AFP…

ប៉េកាំង ៖ កងទ័ពរំដោះប្រជាជនចិន បានបង្កើនការគំរាមកំហែងផ្នែកយោធា តាមរយៈការដាក់ពង្រាយយន្តហោះចម្បាំងធុនស្រាល JL-10 ដែលអាចពាំគ្រាប់មីស៊ីលចម្ងាយខ្លី ឱ្យធ្វើប្រតិបត្តិការស្ទាក់ចាប់ និងបណ្តេញយន្តហោះល្បាតរបស់ហ្វីលីពីន ចេញពីកោះ Scarborough Shoal នៃសមុទ្រចិនខាងត្បូងដែលមានជម្លោះ។ ដីកោះដ៏រសើបនេះ គឺជាតំបន់ថ្មប៉ះប្រះទឹកមួយស្ថិតនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលមានជម្លោះ និងជាចំណុចវិវាទភូមិសាស្រ្តនយោបាយដ៏ក្តៅគគុកមួយរវាងមហាយក្សចិន និងហ្វីលីពីន។ ចិនគ្រប់គ្រងកោះ Scarborough Shoal ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១២មកម្ល៉េះ ខណៈដែលហ្វីលីពីននៅតែបន្តល្បាតទាំងផ្លូវសមុទ្រ និងផ្លូវអាកាស ដើម្បីប្រជែងទាមទារសិទ្ធិអធិបតេយ្យភាព។ បើតាម Interesting engineering, ថ្មីៗនេះទីបញ្ជាភូមិភាគខាងត្បូងរបស់ចិន បានប្រើប្រាស់យន្តហោះចម្បាំងហ្វឹកហ្វឺនធុន JL-10 ចំនួន ៣ គ្រឿង ដែលអាចពាំគ្រាប់មីស៊ីលបាញ់ពីអាកាសទៅអាកាសរយៈចម្ងាយខ្លី PL-5។ ប្រភពបញ្ជាក់ថា យន្តហោះចិនបានបើកប្រព័ន្ធអេឡិត្រូនិកស្វែងរក និងចាក់សោររ៉ាដាទៅលើយន្តហោះស៊ីវិល និងយន្តហោះល្បាតធុនតូចចំនួន ៣គ្រឿងរបស់ហ្វីលីពីន ដែលនៅក្បែរដែនទឹកមានជម្លោះ Scarborough Shoal។ សកម្មភាពចាក់សោររ៉ាដានេះ ត្រូវបានអ្នកជំនាញចាត់ទុកថា ជាការគំរាមកំហែងលំដាប់ខ្ពស់ ពីព្រោះវាជាជំហានចុងក្រោយ មុននឹងឈានដល់ការបាញ់មីស៊ីលពិត។ South China Morning Post រាយការណ៍ថា ការបញ្ចេញសាច់ដុំយោធានេះ…

ហ៊្សេរុយសាឡឹម ៖ នាយករដ្ឋមន្ត្រីអ៊ីស្រាអែល លោក Benjamin Netanyahu បានហៅប្រទេសកាតាថាជា “ប្រទេសសត្រូវ” ហើយទីក្រុងដូហាក៏មិនមានឥទ្ធិពលអ្វីលើការសម្រេចចិត្តសំខាន់ៗរបស់អ៊ីស្រាអែល ក្នុងសង្គ្រាមនៅតំបន់ហ្គាហ្សានោះទេ ។ ក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយទូរទស្សន៍ i24NEWS, មេដឹកនាំអ៊ីស្រាអែលរូបនេះ ថែមទាំងបានការពារការសម្រេចចិត្តរបស់អ៊ីស្រាអែល ក្នុងការវាយប្រហារទីក្រុងដូហា ប្រទេសកាតា កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ផងដែរ ។ បើតាម Euronews, ការវាយប្រហារកាលនោះ បានកំណត់គោលដៅធ្វើឃាតមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ក្រុមហាម៉ាស ដែលកំពុងស្ថិតនៅកាតា និងចូលលរួមការចរចាឈប់បាញ់នៅហ្គាហ្សា ។ ជាលទ្ធផល មនុស្សចំនួន ៦នាក់ត្រូវបានសម្លាប់ រួមទាំងមន្រ្តីសន្តិសុខកាតាម្នាក់ផងដែរ ។ កាតាបានប្រកាសចាត់ទុកការវាយប្រហាររបស់អ៊ីស្រាអែលនេះ ជាការរំលោភបំពានអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន។ ប៉ុន្តែក្រោយមក លោក Netanyahu បានសុំទោសកាតា និងសន្យាថា អ៊ីស្រាអែលនឹងមិនធ្វើការវាយប្រហារបែបនេះម្តងទៀតនោះឡើយ ។ ក្រៅពីការពារការសម្រេចចិត្តវាយប្រហារកាតា, លោក Netanyahu ក៏បានការពារគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលអ៊ីស្រាអែល ក្នុងការអនុញ្ញាតឱ្យមានការផ្ទេរប្រាក់ពីកាតាទៅកាន់តំបន់ហ្គាហ្សា មុនការវាយប្រហាររបស់ក្រុមហាម៉ាសនៅថ្ងៃទី៧ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣ ។ នាយករដ្ឋមន្រ្តីអ៊ីស្រាអែលរូបនេះ បានឆ្លើយតបការរិះគន់ធ្ងន់ៗនៅក្នុងស្រុកថា ថវិកាទាំងនោះ គឺសម្រាប់គោលបំណងមនុស្សធម៌…

វ៉ាស៊ីនតោន ៖ រដ្ឋមន្ត្រីថាមពលអាមេរិកលោក Chris Wright កាលពីថ្ងៃអាទិត្យបានចេញមកប្រកាសលែងចង់បានកិច្ចព្រមព្រៀងនុយក្លេអ៊ែរជាមួយអ៊ីរ៉ង់ទៀតហើយ ប៉ុន្តែអាចងាកទៅប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចាំតែទម្លាក់គ្រាប់បែកកម្ទេចចោល ឲ្យតែរកឃើញទីតាំងសង្ស័យលួចលាក់ផលិតអាវុធប្រល័យលោកទាំងនេះ ។ ការលើកឡើងរបស់លោក Chris Wright កើតមានឡើង ស្របពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីរ៉ង់ចាប់ផ្តើមបើកការវាយប្រហារដាក់គ្នាទៅវិញទៅមកឡើងវិញ ។ ថ្លែងនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍មួយ ជាមួយបណ្តាញព័ត៌មានអាមេរិក ABC News, លោក Chris Wright និយាយថា សហរដ្ឋអាមេរិកអាចនឹងមិនមានកិច្ចព្រមព្រៀងនុយក្លេអ៊ែរជាមួយអ៊ីរ៉ង់ទៀតនោះទេ ។ លោកថា សហរដ្ឋអាមេរិកអាចនឹងងាកទៅរកការវាយប្រហារលើរាល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់អ៊ីរ៉ង់ ក្នុងការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនុយក្លេអ៊ែរវិញ ។ បើតាមអតីតនាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុនប្រេងរូបនេះ, កិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយអ៊ីរ៉ង់ អាចនឹងកើតឡើងបាន លុះត្រាតែត្រូវរង់ចាំរហូតដល់អ៊ីរ៉ង់មានរដ្ឋបាលថ្មីពេញលេញ ។ យ៉ាងណា ការអត្ថាធិប្បាយរបស់មន្ត្រីរដ្ឋបាលរបស់លោក ត្រាំ នាពេលនេះ អាចបង្ហាញថា ក្តីសង្ឃឹមរបស់អាមេរិកសម្រាប់កិច្ចព្រមព្រៀងនុយក្លេអ៊ែរកំពុងធ្លាក់ចុះ និង កាន់តែពិបាកនឹងសម្រេចបាន ។ បន្ទាប់ពីអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា រវាងសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីរ៉ង់បានបរាជ័យ នៅខែកក្កដា, ការវាយប្រហារនានាដែលបានផ្អាកមួយរយៈ នោះ ក៏ចាប់ផ្តើមផ្ទុះឡើងវិញ ដោយអមមកជាមួយនូវការបិទច្រកសមុទ្រ Hormuz ពីសំណាក់អ៊ីរ៉ង់ និងការបិទផ្លូវសមុទ្រដោយកងទ័ពជើងទឹកអាមេរិក។…

មូស្គូ ៖ ប្រទេសរុស្ស៊ីបានសម្រុកនាំចេញដុំមាសរបស់ខ្លួនយ៉ាងគំហុកទៅទុកនៅទីក្រុងហុងកុង ដោយសារតែទីក្រុងមួយនេះបានក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មដ៏សំខាន់មួយ សម្រាប់ដុំមាសដែលរងការដាក់ទណ្ឌកម្មពីបស្ចិមប្រទេស ។ បើតាម financial times, ការផ្លាស់ប្តូរនេះកើតឡើង នៅពេលដែលមជ្ឈមណ្ឌលនានាក្នុងតំបន់អាស៊ីកំពុងប្រកួតប្រជែងគ្នា ដើម្បីដណ្តើមយកចំណែកកាន់តែច្រើននៃពាណិជ្ជកម្មមាសសកល ដែលពីមុនមក ផ្តោតសំខាន់លើទីក្រុងឡុងដ៍របស់អង់គ្លេស, ក្រុងញូវយ៉ករបស់អាមេរិក និង ក្រុង ឌូបៃ របស់ប្រទេសអេមីរ៉ាត់ អារ៉ាប់រួម ។ ទិន្នន័យពាណិជ្ជកម្មរបស់ហុងកុងបង្ហាញថា ត្រឹមរយៈពេល ៧ ខែនៃឆ្នាំ ២០២៦ នេះ មាសរុស្ស៊ីជិត ១០០ តោន បានហូរចូលទីក្រុងហុងកុង ។ នេះជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតមិនធ្លាប់មាន ហើយកើនឡើងជិត ៣ ដងនៃបរិមាណ ដែលបាននាំចូលក្នុងរយៈពេលដូចគ្នានៃឆ្នាំមុន ។ លោក Debajit Saha អ្នកវិភាគនៅក្រុមហ៊ុនទីផ្សារហិរញ្ញវត្ថុសកល London Stock Exchange Group និយាយថា «ចាប់តាំងពីទីក្រុងឡុងដ៍បិទទ្វារមិនទទួលយកមាសរបស់រុស្ស៊ី បន្ទាប់ពីការផ្ទុះឡើងនៃជម្លោះនៅអ៊ុយក្រែន ក្រុមហ៊ុនផលិតមាសរបស់រុស្ស៊ីបានងាកមកនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារនៅតំបន់អាស៊ីកាន់តែច្រើនឡើង» ។ ជាក់ស្តែង ការនាំចេញមាសរបស់រុស្ស៊ីមកកាន់ហុងកុងបានកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២២មក…