សំណង់អគារសុខាភិបាលដ៏ទំនើបមួយត្រូវបានប្រគល់ដល់មន្ទីរពេទ្យបង្អែកខេត្តសៀមរាប នៅថ្ងៃទី២ តុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ សម្រាប់ការបំរើសេវាព្យាបាល និងសង្គ្រោះអ្នកជំងឺ។ ប្រធានមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្តសៀមរាប លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ក្រុស សារ៉ាត់ បានថ្លែងថា សំណង់អគារថ្មីនេះ គឺជាជំនួយឥតសំណងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន តាមរយៈទីភ្នាក់ងារប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ JICA ដែលបានចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅថ្ងៃទី០១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២១ ហើយបានបញ្ចប់ក្នុងខែតុលា ឆ្នាំ២០២៣នេះ ជាមួយនឹងការរៀបចំបំពាក់ឧបករណ៍វេជ្ជសាស្ត្រកម្រិតស្តង់ដារមន្ទីរពេទ្យ។ ពិធីប្រគល់ និងងទទួលអគារ ដែលមានឈ្មោះ “មណ្ឌលផ្តល់សេវាផ្នែកវះកាត់ នៃមន្ទីពេទ្យបង្អែកខេត្តសៀមរាប” បានធ្វើនៅថ្ងៃចន្ទទី២តុលានេះ។ អគារសុខាភិបាលនេះ មានបួនជាន់កម្ពស់២៧ម៉ែត្រកន្លះ, ទំហំ២៦គុណនឹង៦៨ម៉ែត្រ សាងសង់ នៅលើផ្ទៃដីទំហំ ៣ពាន់ ៨១១ម៉ែត្រក្រឡា ហើយសំណង់នេះ ត្រូវបានរៀបចំប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង និងព្យាបាលតាមលក្ខណៈស្តង់ដារមន្ទីរពេទ្យ។

ក្រសួងសង្គមកិច្ច និងអតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា បានប្រារព្ធទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិ នៅថ្ងៃទី២ តុលានេះ ជាមួយការអំពាវនាវការយកចិត្តទុកដាក់មនុស្សចាស់។ ប្រធានបទ នៃទិវាមនុស្សចាស់ ដែលត្រូវបានប្រារព្ធក្នុងឆ្នាំ២០២៣នេះ បានស្ថិតក្រោមប្រធានបទ «ការជួយមនុស្សចាស់ គឺជួយយើងទាំងអស់គ្នា»។ លោករដ្ឋមន្ត្រី បានលើកឡើងថា គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៩, ចំនួនប្រជាជនដែលមានវ័យចាស់ចំនួន ប្រមាណជាង ១លាន ៣សែននាក់ ស្មើនឹង៨,៩% នៃចំនួនប្រជាជនសរុបជាង១៥លាននាក់។ លោកថាអ្វីដែលជាការព្រួយបារម្ភគឺ មនុស្សចាស់ដែលរស់នៅតំបន់ជនបទដាច់ស្រយាល មានជីវភាពក្រលំបាក ហើយទទួលការថែទាំនៅមានកម្រិត។ លោកបានថ្លែងរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាដែលមានក្រសួងសង្គមកិច្ច អតីតយុទ្ធជន និងយុវនីតិសម្បទា និងគណៈកម្មាធិការជាតិកម្ពុជា ដើម្បីមនុស្សចាស់ កំពុងបន្ដពង្រឹងពង្រីកសមាគម មនុស្សចាស់នៅតាមឃុំ សង្កាត់ ដើម្បីការជួយទ្រទ្រង់ និងយកចិត្តទុកដាក់មនុស្សចាស់ ស្របតាមគោលនយោបាយដាក់ចេញរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ លោករដ្ឋមន្ត្រីបានបញ្ជាក់ថា គិតត្រឹមឆ្នាំ២០២៣ ក្រសួងសង្គមកិច្ចបានបង្កើតសមាគមមនុស្សចាស់ បានចំនួន ១ពាន់ ៦៤៦ឃុំ-សង្កាត់ ដែលគ្របដណ្ដប់ទូទាំងប្រទេស និងបញ្ជាក់ទៀតថា ថ្មីៗនេះក្រសួងបានសហការជាមួយអង្គការមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍ នៃអង្គការសហប្រជាជាតិ ដោយបានបង្កើតសមាគមមនុស្សចាស់គំរូថ្មី នៅរាជធានី-ខេត្ដចំនួន ៩ រួមមាន៖ រាជធានី ភ្នំពេញ ខេត្ដព្រៃវែង…

សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នឹងបន្តចុះជួបកម្មករជិត ២ម៉ឺននាក់ទៀត ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ នាព្រឹកនេះ។ ជំនួបជាមួយកម្មករ និងនិយោជិត ជាលើកទី៥ វេលាថ្ងៃអង្គារ ទី៣ តុលា ឆ្នាំ២០២៣ នឹងធ្វើឡើងនៅក្នុងទឹកដីភូមិសាស្ត្រខណ្ឌដង្កោ និងមានជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ។ បណ្ឌិត ហេង សួរ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ និងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ បានឱ្យដឹងថា កម្មករនិយោជិត ដែលចូលរួមសំណេះសំណាលក្រោមអធិបតីភាពសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត មានចំនួនសរុប ១ម៉ឺន ៨ពាន់ ៩៩នាក់ ក្នុងនោះមានកម្មការិនីមានផ្ទៃពោះ ៦៨៩នាក់។ កម្មករ និយោជិតដែលនឹងចូលរួមក្នុងពិធីសំណេះសំណាលនេះ មកពីរោងចក្រ សហគ្រាស ចំនួន ២២ រួមមាន៖ រោងចក្រកាត់ដេរចំនួន១៨, រោងចក្រផលិតផលធ្វើដំណើរ និងកាបូប ចំនួន២, រោងចក្រដេរស្បែកជើងចំនួន១ និងរោងចក្រផលិតឆ័ត្រចំនួន១។ បច្ចុប្បន្នក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ មានរោងចក្រសហគ្រាសសរុបចំនួន៩ពាន់ ៥៩០កន្លែង និងមានកម្មករនិយោជិត កំពុងបម្រើការងារសរុប ៦៦ម៉ឺន ៥ពាន់នាក់ ដែលជួយផ្តល់ប្រាក់ឈ្នួលសរុប ជាង២ពាន់លានដុល្លារអាមេរិកក្នុងមួយឆ្នាំ។

ត្រីបបែលយក្សទឹកសាបទម្ងន់ ៣០០គីឡូក្រាម ដែលត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុងឃុំកោះព្រះ ស្រុកសៀមបូក ខេត្តស្ទឹងត្រែង កាលពីឆ្នាំមុន បានបំបែកឯតទ្ទគ្គកម្មពិភពលោក ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការដោយ Guinness World Records ថា ជាត្រីទឹកសាបដ៏ធំបំផុតនៅលើពិភពលោក។ យោងតាមក្រុមការងារអច្ឆរិយភាព នៃទន្លេមេគង្គ (Wonders of the Mekong) បានឱ្យដឹងថា ត្រីបបែលយក្សទឹកសាបទម្ងន់ ៦៦១ផោន ដែលក្រុមការងារអច្ឆរិយភាព នៃទន្លេមេគង្គរបស់កម្ពុជា បានកឹបស្លាក និងដោះលែងទៅក្នុងទន្លេមេគង្គវិញ កាលពីឆ្នាំ២០២២ ត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការដោយ Guinness World Records ថាជាត្រីទឹកសាបដ៏ធំបំផុតនៅលើពិភពលោក។ ក្រុមការងារអច្ឆរិយភាព នៃទន្លេមេគង្គ បានឱ្យដឹងថា ចាប់តាំងពីធ្វើការដោះលែងវាមក គេបានប្រមូលព័ត៌មានដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន ពីត្រីបបែលដ៏អស្ចារ្យនេះ តាមរយៈប្រព័ន្ធទទូលសញ្ញា acoustic ដែលបំពាក់ ហើយសញ្ញានេះនឹងជួយឱ្យគេបានដឹង ដើម្បីការពារប្រភេទសត្វជិតផុតពូជនេះ»៕

កម្ពុជាបានចូលរួមជាមួយនឹងពិភពលោក ដើម្បីការប្រារព្ធទិវាមនុស្សចាស់ថ្ងៃទី១តុលា។ ទិវាមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិថ្ងៃទី១តុលា ត្រូវបានរៀបចំធ្វើស្របតាមគោលនយោបាយជាតិ ស្តីពីមនុស្សវ័យចាស់ ២០១៧ ដល់២០៣០ និងសេចក្តីសម្រេចរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ក្នុងសារាចរស្តីពីការរៀបចំទិវាមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិថ្ងៃទី១តុលា បានថ្លែងថា «រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានចាត់ទុក ទិវាមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិ ជាទិវាបុណ្យរំលឹកដល់គុណូបការ:របស់មនុស្សវ័យចាស់កម្ពុជា បុព្វការីជន ជីដូនជីតា ឪពុកម្តាយ អ៊ុំពូមីង ដែលបានកសាង និងបន្សល់ទុកនូវកេរមរតកដ៏ថ្លៃថ្លា សម្រាប់កូនចៅជំនាន់ក្រោយៗទៀត»។ ប្រធានបទ នៃទិវាមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិថ្ងៃទី១តុលាខាងមុខនេះ នឹងស្ថិតក្រោមប្រធានបទ «ការជួយមនុស្សចាស់ គឺជួយយើងទាំងអស់គ្នា»។ សារាចរ ១០ចំណុច ចុះហត្ថលេខាដោយសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ថ្ងៃទី២៨ កញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ បានណែនាំការរៀបចំ និងជួយផ្សព្វផ្សាយទិវាមនុស្សចាស់កម្ពុជា និងទិវាមនុស្សចាស់អន្តរជាតិ១តុលា ដើម្បីឱ្យប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់វ័យ បានយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពីអត្ថន័យនៃទិវានេះ។

ពិធីបួងសួងសុំសេចក្តីសុខ និងអបអរសាទររមណីយដ្ឋានប្រាសាទកោះកេរ បានប្រារព្ធធ្វើនៅថ្ងៃទី២៩កញ្ញានេះ ក្រោមការអញ្ជើញចូលរួមដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ពីសម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុនសែន និងបណ្ឌិត ពេជ្រ ច័ន្ទមុនី ហ៊ុនម៉ាណែត។ ប្រាសាទកោះកេរ ត្រូវបានដាក់បញ្ចូលជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ក្នុងបញ្ជីរបស់អង្គការយូណេស្កូ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំលើកទី៤៥ របស់គណៈកម្មាធិការបេតិកភណ្ឌពិភពលោក នៅទីក្រុងរីយ៉ាដ ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត នាថ្ងៃទី១៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣។ អប្សរាណិតធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍

ក្រសួងបរិស្ថាន និងរដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ឆ្នាំង គ្រោងនឹងរៀបចំយុទ្ធនាការកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ថង់ផ្លាស្ទីក ដែលបង្កផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់កត្តាបរិស្ថាន ប្រសិនណាបើគ្មានចំណាត់ការពីបច្ចុប្បន្ននេះឡើយ។ កង្វល់នៃការកើនឡើងបរិមាណថង់ប្លាស្ទិក គឺជាកង្វល់រួមរបស់ពិភពលោក។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំមានប្លាស្ទិក ១៣លានតោន ហូរចូលទៅក្នុងសមុទ្រ ដែលស្មើនឹងការចាក់សំរាមមួយឡានរៀងរាល់មួយនាទីម្ដងចូលក្នុងសមុទ្ទ។ បញ្ហាធំជាងគេនោះគឺ ថង់ប្លាស្ទិកមិនងាយនឹងរលាយក្នុងដីនោះឡើយ ហើយបន្តវត្តមាននៅលើភពផែនដីរាប់រយឆ្នាំទៅមុខទៀត។ ដោយឡែកនៅក្នុងសមុទ្រវិញមានថនិកសត្វ, ត្រី និងបក្សីជាង ១លានក្បាល ដែលរងគ្រោះថ្នាក់ដោយសារការលេបប្លាស្ទិកចូលទៅ ក្នុងពោះ ឬត្រូវរុំជាប់ជាមួយនឹងវត្ថុដែលធ្វើពីប្លាស្ទិក។ ដើម្បីការចូលរួមកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ថង់ប្លាស្ទីក, ក្រសួងបរិស្ថាន និងរដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ឆ្នាំង វេលាថ្ងៃទី៣០កញ្ញានេះ នឹងប្រារព្ធយុទ្ធនានេះ ក្រោមប្រធានបទ «ថ្ងៃនេះខ្ញុំមិនប្រើថង់ប្លាស្ទីកទេ» នៅតាមគ្រឹះស្ថានសិក្សាចំណេះដឹងទូទៅក្នុងក្រុងកំពង់ឆ្នាំង។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងបរិស្ថានលោក អ៊ាង សុផល្លែត និងអភិបាលខេត្តកំពង់ឆ្នាំង លោក ស៊ុន វណ្ណារិទ្ធ នឹងអញ្ជើញចូលរួមជាអធិបតី។ សេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន បានបញ្ជាក់ថា នៅថ្ងៃដែលមានយុទ្ធនាការកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ថង់ប្លាស្ទីកនេះ ក្រសួងបរិស្ថាន និងរដ្ឋបាលខេត្តកំពង់ឆ្នាំង នឹងមានការចុះអនុស្សារណៈយោគយល់ជាមួយគ្នា ក្រោមអធិបតីភាពប្រធានក្រុមប្រឹក្សាស្តារអភិវឌ្ឍន៍វិស័យកសិកម្មបណ្ឌិតសភាចារ្យ អ៊ុក រ៉ាប៊ុន ផងដែរ។

សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានចេញអនុក្រឹត្យលើការកែសម្រួលអត្រាអាករនាំចេញ លើមុខទំនិញថ្មធម្មជាតិ ជាមួយការបញ្ជាក់ថា ការបញ្ចុះអត្រាអាករនាំចេញនេះ «ក្នុងគោលដៅជួយសម្រួលបន្ទុកដល់ក្រុមហ៊ុននាំចេញថ្មធម្មជាតិ និងជួយដល់ការប្រកួតប្រជែង នៃផលិតផលថ្មធម្មជាតិខ្មែរ នៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ»។ អនុក្រឹត្យចុះហត្ថលេខាដោយសម្តេចធិបតីថ្ងៃទី២៩ កញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ បានសម្រេចបញ្ចុះ «អត្រាអាករនាំចេញលើមុខទំនិញនាំចេញមួយចំនួនពី ៣០% មក ១០%» «ពី៣០ភាគរយ មក៥ភាគរយ» «ពី២០ភាគរយមកសូន្យភាគរយ» លើមុខទំនិញថ្មធម្មជាតិមិនទាន់កែច្នៃ ដែលមានលេខរៀងខុសៗគ្នា។ សម្តេចធិបតីនៅបានថ្លែងបញ្ជាក់ជាមួយនឹងការកែសម្រួលអត្រាអាករនាំចេញ លើមុខទំនិញថ្មធម្មជាតិនោះទៀតថា អនុក្រឹត្យកែសម្រួលនេះ គឺជាការឆ្លើយតបនឹងសំណូមពរ ដែលប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបាន និងបន្ទាប់ពីមានកិច្ចប្រជុំរវាងស្ថាប័នជំនាញជាមួយនឹងសមាគមថ្មក្រានីតកម្ពុជា និងក្រុមហ៊ុនធ្វើអាជីវកម្មថ្មអារ ដើម្បីស្តាប់នូវកង្វល់ និងសំណូមពរផ្សេងៗ ជាមួយនឹងការដាក់ចេញនូវដំណោះស្រាយ ក្នុងគោលបំណងជំរុញការធ្វើអាជីវកម្មថ្មធម្មជាតិ និងការនាំចេញថ្មធម្មជាតិរបស់កម្ពុជា ឲ្យបានកាន់តែប្រសើរឡើង។ សម្តេចធិបតីបានបញ្ជាក់ថា «ជាលទ្ធផលកិច្ចប្រជុំបានរៀបចំជាសំណើ ដើម្បីសុំគោលការណ៍សម្រេចរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល» ដែលសម្តេចត្រូវចុះហត្ថលេខា លើអនុក្រឹត្យអនុញ្ញាតឱ្យបញ្ចុះអត្រានាំចេញលើមុខទំនិញនាំចេញមួយចំនួន ក្នុងគោលដៅជួយសម្រាលបន្ទុកដល់ក្រុមហ៊ុននាំចេញថ្មធម្មជាតិ និងជួយដល់ការប្រកួតប្រជែង នៃផលិតផលថ្មធម្មជាតិរបស់ខ្មែរ នៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ។

រាជរដ្ឋាភិបាលបានបង្ហាញនូវការចំណាយប្រាក់ជាង ១ពាន់ ២០០លានដុល្លារ ក្នុងកម្មវិធីឧបត្ថម្ភចំនួន៣ ក្នុងរយៈពេលដែលកម្ពុជា បានជួបនឹងវិបត្តិកូវីដ១៩។ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានសរសេរថាបើទោះបីប្រទេសកម្ពុជា មិនមែនជាប្រទេសអ្នកមាន ប៉ុន្តែរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនខ្វះទឹកចិត្តក្នុងការជួយដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្លួនឯងនោះឡើយ។ អប្សរាណិតរាយការណ៍