ប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណ ១.៥០០នាក់ មកពីខេត្តកំពង់ចាម និងបណ្តាខេត្តនានា បានមកទទួលសេវាពិនិត្យភ្នែក ផ្ដល់ថ្នាំបន្តក់ និងចែកវ៉ែនតាដោយឥតគិតថ្លៃ ពីក្រុមគ្រូពេទ្យឯកទេសភ្នែក នៃវិទ្យាស្ថានភ្នែកនេប៉ាល់។ កម្មវិធីមនុស្សធម៌នេះ ធ្វើឡើងក្រោម​សហការ​រវាងរដ្ឋបាលខេត្ត សភាពាណិជ្ជកម្មខេត្តកំពង់ចាម និងស្ថានទូតនេប៉ាល់ប្រចាំកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ។ សកម្មភាពមនុស្សធម៌នេះមានការអញ្ជើញចូលរួមពីឯកឧត្តម អ៊ុន ចាន់ដា អភិបាលខេត្តកំពង់ចាម ។ឯកឧត្តមពណ៌នា​សកម្មពិនិត្យ និងផ្តល់វ៉ែនតាឥតគិតថ្លៃនាពេលនេះ គឺដើម្បីឆ្លើយតបចំពោះតម្រូវការ ជាក់ស្តែង និងជួយសម្រាលបន្ទុកចំណាយ​របស់​បងប្អូនបានមួយ កម្រិតធំ។ ឯកឧត្តមអភិបាលខេត្ត បន្ថែមថា សុខភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ គឺជា អាទិភាពចម្បងបំផុតរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងអាជ្ញាធរខេត្ត។ ព្រមជា មួយគ្នានេះ ឯកឧត្តមក៏បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតនេប៉ាល់ និងក្រុមគ្រូពេទ្យឯកទេស​ទាំងអស់ ដែលបាន នាំយកសេវាសុខាភិបាលដ៏សំខាន់នេះ មកជូនពលរដ្ឋខេត្តកំពង់ចាម។ ឯកឧត្តម ដាន ពហ្វាឌូ អូលី ឯកអគ្គរដ្ឋទូតនេប៉ាល់បានបញ្ជាក់ថា ការនាំយកក្រុមគ្រូពេទ្យឯកទេសភ្នែក​នាពេលនេះ គឺដើម្បី​ចូលរួម ចំណែកកាត់បន្ថយអត្រាពិការភ្នែក និងផ្តល់ពន្លឺសារជាថ្មីជូនដល់ ពលរដ្ឋកម្ពុជាដែលមានជីវភាពខ្វះខាត។ឯកឧត្តម​បន្ថែមថា នេះមិនត្រឹមតែជាការជួយសង្គ្រោះផ្នែក សុខាភិបាលប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជាស្ពានចម្លងក្នុងការរឹតចំណង​មិត្តភាព សាមគ្គីភាព និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រជាជាតិទាំងពីរ កម្ពុជា-នេប៉ាល់ ឱ្យកាន់តែស៊ីជម្រៅបន្ថែមទៀតផងដែរ៕ដោយ៖លី ពៅ

ថ្ងៃទី៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ គឺជាខួបលើកទី១៨ នៃការចុះបញ្ជីប្រាសាទព្រះវិហារ ជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់ អង្គការយូណេស្កូ។ រយៈពេល១៨ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ប្រាសាទព្រះវិហារ មិនត្រឹមតែជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌដ៏មានតម្លៃរបស់មនុស្ស ជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជានិមិត្តរូបនៃមោទនភាពជាតិ និងការតស៊ូរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ក្នុងការការពារអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី ចំពោះមុខការឈ្លានពានជាបន្តបន្ទាប់របស់យោធាសៀម។ ស្ថិតនៅលើកំពូលជួរភ្នំដងរែក ប្រាសាទព្រះវិហារ គឺជាស្នាដៃស្ថាបត្យកម្មដ៏អស្ចារ្យបំផុតមួយ ដែលកសាងឡើងដោយបុព្វបុរសខ្មែរ ក្នុងចន្លោះសតវត្សទី៩ ដល់ទី១២ សម្រាប់ឧទ្ទិសថ្វាយព្រះសិវៈ។ អស់រយៈពេលជាងមួយពាន់ឆ្នាំមកហើយ ប្រាសាទព្រះវិហារបានក្លាយជាសក្ខីភាពមួយនៃស្ថាបត្យកម្មកំពូល សិល្បៈដ៏វិចិត្រ និងភាពរុងរឿងរបស់អាណាចក្រខ្មែរ។ ប្រាសាទព្រះវិហារ មិនមែនគ្រាន់តែជាបុរាណដ្ឋានស័ក្តិសិទ្ធិ ដែលបុព្វបុរសខ្មែរបានបន្សល់ទុកសម្រាប់កូនចៅជំនាន់ក្រោយប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែទីសក្ការៈនេះ គឺជាដួងព្រលឹងនៃអរិយធម៌ និងមោទនភាពជាតិខ្មែរ ហើយក៏ជានិមិត្តរូបនៃការរួបរួម និងការតស៊ូរបស់ខ្មែរ ទាំងក្នុងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ និងយោធា ចំពោះមុខមហិច្ឆតាវាតទីនិយមរបស់ប្រទេសជិតខាង។ នៅឆ្នាំ១៩៥៤ បន្ទាប់ពីកម្ពុជាទទួលបានឯករាជ្យថ្មីៗ ថៃបានបញ្ជូនទ័ពចូលកាន់កាប់ប្រាសាទព្រះវិហារ ហើយមិនព្រមដកចេញទៅវិញទេ ទោះបីកម្ពុជាបានតវ៉ាតាមផ្លូវទូតយ៉ាងណាក៏ដោយ។ ដោយសារការចរចាមិនទទួលជោគជ័យ ព្រះករុណាព្រះបាទ សម្ដេចព្រះនរោត្តម សីហនុ បានសម្រេចព្រះទ័យយកករណីនេះទៅប្តឹងតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិក្រុងឡាអេ។ ក្នុងសាលដីកាឆ្នាំ១៩៦២ តុលាការ ICJ សម្រេចថា ប្រាសាទព្រះវិហារស្ថិតនៅក្នុងទឹកដីក្រោមអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជា ហើយបញ្ជាឱ្យថៃដកកងទ័ព នគរបាល…

ព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា បានចេញព្រះរាជសារសម្តែងការអបអរសាទរយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ ក្នុងឱកាសខួប ១៨ឆ្នាំនៃការដាក់បញ្ចូលប្រាសាទព្រះវិហារ ក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។ នេះគឺជាព្រឹត្តិការប្រវត្តិសាស្ត្រមួយរបស់កម្ពុជា។ ព្រះករុណា ព្រះបាទ សម្ដេចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដា បានសព្វព្រះរាជហឫទ័យចេញព្រះរាជសារមួយ ដើម្បីចូលរួមអបអរសាទរខួប១៨ឆ្នាំ នៃការចុះបញ្ជីប្រាសាទព្រះវិហារជាប្រវត្តិសាស្រ្ត ក្នុងបញ្ជីនៃសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់អង្គការយូណេស្កូ (៧ កក្កដា ២០០៨ – ៧ កក្កដា ២០២៦)។ នៅក្នុងព្រះរាជសារ ព្រះអង្គបានសម្ដែងកតញ្ញូតាធម៌ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតថ្វាយ ព្រះករុណា ព្រះមហាវីរក្សត្រ ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ ជាទីគោរពសក្ការៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ដែលក្នុងមួយព្រះជន្មរបស់ព្រះអង្គ តែងតែយកព្រះទ័យទុកដាក់ជានិច្ចកាលក្នុងការការពារ និងថែរក្សាសម្បត្តិវប្បធម៌ជាតិ ក្រោយពីទទួលរងនូវការគំរាមកំហែងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើបូរណភាពទឹកដីពីសំណាក់បរទេស។ ព្រះមហាក្សត្រ ក៏បានកោតសរសើររាជរដ្ឋាភិបាល ក្រោមការដឹកនាំរបស់សម្តេចតេជោ នាពេលកន្លងមក និង សម្តេចធិបតីនាពេលបច្ចុប្បន្ន ដែលបានប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្ររួមបញ្ចូលគ្នារវាងមនសិការស្នេហាជាតិ និងច្បាប់អន្តរជាតិ ដើម្បីការពារ និងធានាឱ្យបាននូវអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជាលើប្រាសាទព្រះវិហារជានិរន្តរ៍។ ជាមួយគ្នានេះ ព្រះអង្គបានថ្លែងអំណរគុណចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ក្រសួងវប្បធម៌និងវិចិត្រសិល្បៈ, អាជ្ញាធរជាតិព្រះវិហារ និងគណៈកម្មាធិការ ICC-ព្រះវិហារ ដែលដឹកនាំដោយសហប្រធានជាតំណាងមកពី ឥណ្ឌា និងចិន ព្រមទាំងដៃគូពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ដែលបានរួមគ្នាថែរក្សា…

​ព្រះបដិមាលោកេសូរ ដែលរកឃើញថ្មីនៅប្រាសាទតាព្រហ្ម ត្រូវបានដាក់តាំងនៅសារមន្ទីរព្រះនរោត្តមសីហនុ-អង្គរ ដើម្បីបង្ហាញជូនភ្ញៀវទេសចរ និងសាធារណជនទស្សនា និងសិក្សាស្វែងយល់។ សារមន្ទីរព្រះនរោត្តមសីហនុ-អង្គរ បានរៀបចំពិព័រណ៍មិនអចិន្រ្តៃយ៍មួយ ចាប់ពីដើមខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ នេះតទៅ ក្រោមប្រធានបទ ការរកឃើញវត្ថុបុរាណថ្មីៗនៅប្រាសាទតាព្រហ្ម ដោយបានជ្រើសរើសយកសមុច្ច័យចំនួន ២១ ដែលជាគ្រឿងសម្គាល់ និងកេតនភណ្ឌរបស់ព្រះលោកេសូរ (ឬព្រះអវលោកិតេស្វរៈ) មកដាក់តាំងបង្ហាញជូនភ្ញៀវទេសចរ និងសាធារណជនបានទស្សនា។ លោក ភួយ សាវឿត នាយកស្តីទីនៃសារមន្ទីរព្រះនរោត្តមសីហនុ-អង្គរ បានមានប្រសាសន៍ថា ការដាក់តាំងនេះមានរូបបដិមាព្រះលោកេសូរ និងបំណែក ជារូបព្រះបាត មានរូបចម្លាក់ព្រះពុទ្ធអមិតាភៈនៅលើម្រាមជើង និងកជើង និងព្រះហស្តមានកាន់កេតនភណ្ឌផ្សេងៗ ដែលជារបកគំហើញថ្មីពីការធ្វើកំណាយនៅប្រាសាទតាព្រហ្ម។ យោងតាមអាជ្ញាធរអប្សរា បច្ចុប្បន្ន វត្ថុបុរាណទាំងនោះត្រូវបានអ្នកជំនាញធ្វើការជួសជុល និងសម្អាតកំណកដី ឬស្លែរួចរាល់ ហើយត្រូវបានរៀបចំដាក់តាំងពិព័រណ៍ក្នុងរយៈពេល ៦ខែពេញ គឺចាប់ពីថ្ងៃទី០១ ខែកក្កដា រហូតដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៦។ អាជ្ញាធរអប្សរា បានបញ្ជាក់ថា គោលបំណងសំខាន់នៃការតាំងបង្ហាញ ដើម្បីចូលរួមចំណែកផ្សព្វផ្សាយពីរបកគំហើញថ្មីៗ នៃការងារស្រាវជ្រាវក្នុងតំបន់អង្គរ ដែលជាកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិរវាងអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា ជាមួយស្ថាប័នស្រាវជ្រាវបុរាណវិទ្យាឥណ្ឌា (ASI)។ ពិព័ណ៌នេះក៏ដើម្បីបើកឱកាសឱ្យសាធារណជន ភ្ញៀវទេសចរ សិស្ស…

រយៈពេល៣ខែចុងក្រោយនេះ អ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញសត្វកម្រជិតផុតពូជ១៤ប្រភេទ ក្នុងឧទ្យានជាតិជួរភ្នំក្រវាញ នៃភូមិសាស្ត្រខេត្តកំពង់ស្ពឺ និងខេត្តកោះកុង។ នេះបើយោងតាមលទ្ធផលនៃការសិក្សារបស់គម្រោងនិរន្តរភាពតំបន់ទេសភាព និងទេសចរណ៍ធម្មជាតិកម្ពុជានៃក្រសួងបរិស្ថាន ធ្វើឡើងចាប់ពីដើមខែមេសា ដល់ចុងខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ សត្វទាំង១៤ប្រភេទនេះរួមមានដូចជា៖ ដំរីអាស៊ី, ខ្ទីង, កែះ, ប្រើសស្បូវ, ខ្លាឃ្មុំតូច, ខ្លាឃ្មុំធំ, ខ្លាភ្ញីថ្មកែវ, ឆ្កែព្រៃ, កំពីងដូង, ស្វាក្តាម, ស្វាត្រោស, កំពីងដូង, ខ្ទីន និងពង្រូល។ ប្រភេទថនិកសត្វ បក្សី ល្មូនទទួលរងគ្រោះថ្នាក់តិចតួចមួយចំនួនទៀតក៏កំពុងមានវត្តមាននៅក្នុងឧទ្យានជាតិជួរភ្នំក្រវាញ។ គួរបញ្ជាក់ថាក្រៅពីបង្ហាញសត្វកម្រដែលរងឃើញក្នុងភូមិសាស្រ្តខេត្តកំពង់ស្ពឺ និងនេះ ក្រសួងបរិស្ថានក៏បានបង្ហាញពីសត្វភេខ្លួនរលោង ដែលជាសត្វកម្រមួយប្រភេទផងដែរ។ ភេខ្លួនរលោងមានដងខ្លួនរលោងរាបស្មើ និងមានកន្ទុយសំប៉ែង បំពងក បបូរមាត់លើថ្ពាល់ ក និងទ្រូងមានពណ៌លើឿងស្រាល។ ភេប្រភេទនេះមានរស់នៅតាមតំបន់វាលទំនាប ដូចជានៅតាមមាត់ពាមទន្លេ មាត់ទន្លេ ព្រៃកោងកាង ស្ទឹង បឹង និងអូរ។ ភេខ្លួនរលោងនេះរស់នៅជាក្រុមគ្រួសារដែលមានមេបា និងកូនរបស់វាដូចជាប្រភេទភេដទៃទៀតដែរ។ ពួកវាតែងតែរួបរួមគ្នាជាច្រើនក្រុមក្នុងការរកចំណី ដែលជាវិធីមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត ហើយអាហារសំខាន់របស់ពួកវា គឺពពួកសត្វសំបករឹង ដូចជាក្តាម លៀស គ្រំ និងត្រី។…